Taboe rond de overgang deels doorbroken, maar kennis nog niet up-to-date
AMSTELLAND – MEERLANDEN – In het kader van de Week van de Overgang is er extra aandacht voor dit thema en het belang van bewustwording. Gelukkig wordt het onderwerp de overgang steeds minder taboe, waardoor er meer openheid ontstaat en het steeds vaker bespreekbaar wordt, ook op de werkvloer. Sociale media spelen hierin een belangrijke rol: door het delen van ervaringen van bekende en minder bekende vrouwen groeit het bewustzijn en de herkenning van klachten.
In 2002 veroorzaakte de WHI-studie (Women’s Health Initiative) wereldwijde onrust over hormoontherapie (HST). Deze grootschalige studie, die gebruikmaakte van synthetische hormonen en niet van bio-identieke hormonen, had grote invloed op de beeldvorming rondom hormoontherapie. Hierdoor zijn miljoenen vrouwen gestopt met de therapie en zijn nog eens miljoenen vrouwen er nooit mee gestart. Ook heeft dit invloed gehad op het voorschrijfgedrag van artsen. FEM schrijft hierover: “Wat begon als een ambitieus onderzoek naar de gezondheid van vrouwen, eindigde in een medische misser met verstrekkende gevolgen. HST verdween uit beeld, onderzoeksgeld droogde op, en miljoenen vrouwen werden beroofd van een effectieve behandeling. Pas jaren later toonden her-analyses aan wat sommige artsen en wetenschappers toen al vermoedden: HST heeft wél voordelen. Vooral voor jongere vrouwen in de vroege postmenopauze. Het ondersteunt het hart- en vaatstelsel, verlaagt het risico op sterfte en beschermt tegen osteoporose.”
Janneke Wittekoek, cardioloog, bevestigt op haar eigen Instagram dat vrouwelijke hormonen, zoals oestrogenen, het hart helpen beschermen tegen atherosclerose. Volgens haar zorgen deze hormonen onder andere voor een betere regulatie van cholesterol, een stabiele bloeddruk en een vaatverwijdend effect. Wanneer vrouwen in de overgang komen, daalt het oestrogeen, waardoor deze beschermende werking afneemt. Dit kan zich onder meer uiten in gewichtstoename, nachtzweten, opvliegers en hartkloppingen.
Op diverse online communities en platforms vinden vrouwen informatie, herkenning en steun. Binnen dit soort groepen wordt veel kennis gedeeld. Dit varieert van persoonlijke ervaringen en wetenschappelijk onderbouwde literatuur tot verwijzingen naar professionals met meer specifieke expertise. Ook worden inzichten en behandelwijzen uit het buitenland gedeeld, waar men op sommige vlakken al verder lijkt te zijn in de benadering van de overgang. Dit alles draagt bij aan het verder doorbreken van het taboe en het vergroten van kennis.
Een belangrijke aanvulling is dat het een misvatting is dat alleen opvliegers, slaapproblemen en hartkloppingen bij de overgang horen. Op de facebookgroep Hormonenwijzer, met inmiddels circa 90.000 leden en opgericht door Leen-Marie Reynvoet, worden uiteenlopende ervaringen, informatie en afbeeldingen gedeeld. Binnen de groep wordt informatie uitgewisseld en verwezen naar bronnen en professionals, onder wie ook specialisten uit het buitenland, zoals Dr. Griet Spiessens (België) en Dr. Louise Newson (UK). Leden gebruiken de groep om vragen te stellen, ervaringen te delen en informatie te raadplegen, wat bijdraagt aan kennisdeling en herkenning rondom de overgang. Daarnaast worden er binnen deze context ook klachten benoemd die minder vaak direct als overgangsklachten worden herkend, maar er wel bij kunnen horen zoals te zien in de afbeelding uit de facebookgroep.
Gebrek aan kennis over de overgang kan leiden tot een verkeerde of te late diagnose, doordat klachten niet altijd direct worden herkend als overgangsgerelateerd. Meer bewustwording en kennis zijn daarom essentieel om tijdig de juiste ondersteuning te kunnen bieden, zowel in de zorg als op de werkvloer.
Foto: gegenereerd door AI
