Wintertijd is ingegaan: waarom Schiphol zich aanpast in baangebruik

SCHIPHOL – De klok is een uurtje terug, de ochtenden zijn donkerder en de avonden vallen eerder in. Voor inwoners rond Schiphol betekent dat niet alleen wennen aan een ander ritme, maar mogelijk ook veranderingen in het vliegverkeer. Luchtverkeersleiding Nederland (LVNL) legt op hun Instagram uit waarom in de komende maanden soms andere start- en landingsbanen worden gebruikt.

De overgang naar de wintertijd heeft namelijk gevolgen voor het gebruik van de start- en landingsbanen op Schiphol. Dat heeft alles te maken met veiligheid, daglicht en de manier waarop vliegtuigen elkaar in de lucht en op de grond moeten kunnen passeren.

Wat heeft wintertijd met vliegtuigen te maken?

Het draait om de zogenoemde Uniforme Daglichtperiode (UDP). Dat is de periode die begint vijftien minuten voor zonsopkomst en eindigt vijftien minuten na zonsondergang. Buiten deze periode is het donker. Nu de dagen korter worden, valt een groter deel van de drukke momenten op Schiphol in de vroege ochtend en avond buiten deze daglichtperiode. En juist dat maakt voor de luchtverkeersleiding verschil.

Om vliegtuigen veilig te laten landen en opstijgen, kan LVNL buiten de daglichtperiode vaker kiezen voor start- en landingsbanen die onafhankelijk van elkaar kunnen worden gebruikt. Zo kan worden voorkomen dat een onveilige situatie ontstaat wanneer bijvoorbeeld een vliegtuig tijdens de landing moet doorstarten.

Waarom worden soms andere banen gebruikt?

Schiphol heeft meerdere start- en landingsbanen. Welke banen worden ingezet, hangt onder meer af van het weer, de windrichting, de zichtomstandigheden en de verkeersdrukte. Overdag kan de luchtverkeersleiding onder bepaalde omstandigheden verschillende banen tegelijkertijd inzetten. Maar wanneer het donker is, gelden er beperkingen voor sommige combinaties van banen die elkaar in het verlengde kruisen.

Foto: Amsterdam Schiphol Airport

Een voorbeeld: een vliegtuig dat tijdens de landing moet doorstarten, kan een veiligheidsrisico opleveren wanneer op een kruisende baan tegelijkertijd een ander vliegtuig opstijgt en de verkeersleiding de situatie niet tijdig kan overzien. Daarom kiezen verkeersleiders buiten de daglichtperiode zo veel mogelijk voor banen die parallel lopen en onafhankelijk van elkaar kunnen worden gebruikt.

Wat betekent dat voor de regio?

Voor inwoners van de gemeenten rondom Schiphol kan dit betekenen dat vliegtuigen op bepaalde momenten via andere start- en landingsbanen aankomen of vertrekken dan zij gewend zijn. Bij wind uit het zuiden kan bijvoorbeeld de Aalsmeerbaan worden ingezet tijdens een drukke landingsperiode in de vroege ochtend of avond. Bij wind uit het noorden kunnen vliegtuigen buiten de daglichtperiode landen op de Aalsmeerbaan en de Zwanenburgbaan, in plaats van op de Kaagbaan en de Aalsmeerbaan.

Welke banen daadwerkelijk worden gebruikt, verschilt per situatie. De luchtverkeersleiding kijkt daarbij naar de omstandigheden en de mogelijkheden om het vliegverkeer veilig af te handelen. Dat kan dus ook betekenen dat inwoners op sommige momenten meer vliegtuigen horen dan op andere dagen. De overgang naar de wintertijd betekent overigens niet dat er automatisch iedere dag andere banen worden ingezet.

Veiligheid gaat voor

LVNL benadrukt dat het gebruik van de banen samenhangt met de veiligheid en de geldende procedures. Ook efficiëntie speelt een rol bij de keuze.

Bij de inzet van start- en landingsbanen wordt bovendien rekening gehouden met afspraken over het beperken van geluidshinder. Zo worden de Kaagbaan en de Polderbaan bij voorkeur gebruikt, omdat deze banen relatief gezien voor minder omwonenden geluidsoverlast veroorzaken.

Kortom: de klok is terug, de luchtverkeersleiding schakelt mee

Voor omwonenden kan dat betekenen dat vliegtuigen op sommige momenten via andere banen vliegen. Niet omdat de vliegroutes zomaar veranderen, maar omdat de luchtverkeersleiding rekening moet houden met het daglicht en de veiligheid. Mocht je deze week dus een vliegtuig horen dat je normaal gesproken minder vaak boven je huis ziet: de kans bestaat dat het met die winterse omstandigheden te maken heeft.

Foto: LVNL